fbpx
Weather Icon
Γαλλία , Ισραήλ , Τουρκία 18 Ιανουαρίου 2021

Η διγλωσσία της Τουρκίας προς το Ισραήλ και τη Δύση

Η διγλωσσία της Τουρκίας προς το Ισραήλ και τη Δύση

Στις 7 Ιανουαρίου 2021, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Μεβλούτ Καβούσογλου δήλωσε: «Η Τουρκία δεν είναι κατηγορηματικά εναντίον της Γαλλίας, αλλά η Γαλλία είναι ενάντια στην Τουρκία κατηγορηματικά μετά την επιχείρηση “Πηγή Ειρήνης” (Peace Spring)

NEVILLE TELLER

Η λεγόμενη επιστροφή στην κανονικότητα είναι στον αέρα. Τις τελευταίες εβδομάδες, ο Πρόεδρος της Τουρκίας Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν ανακοίνωσε όχι μόνο ότι θα ήθελε να έχει καλύτερες σχέσεις με το Ισραήλ, αλλά ότι συνεργάζεται με τη Γαλλία σε έναν οδικό χάρτη για την ομαλοποίηση των μεταξύ τους σχέσεων.

Δυστυχώς, καμία δήλωση δεν μπορεί να ληφθεί στα σοβαρά. Δεδομένου ότι ο Ερντογάν έχει από καιρό αποδείξει ποιες είναι οι πολιτικές του προτεραιότητες, οι οποίες είναι μέρος μιας ευρύτερης στρατηγικής που έχει σχεδιαστεί για 

  • να ενισχύσει τις σχέσεις της Τουρκίας με τον επερχόμενο πρόεδρο των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν
  • να αντιμετωπίσει την αυξανόμενη συνεργασία του Ισραήλ με τον αραβικό κόσμο αλλά και για
  • να εξασθενίσει τους δεσμούς του Ισραήλ με Ελλάδα και Κύπρο.

Όσον αφορά τη γαλλική πρωτοβουλία, η Γαλλία και η Τουρκία διαφωνούν διπλωματικά, εδώ και πολύ καιρό – ακόμη και πριν ο Ερντογάν αρνηθεί να καταδικάσει τη δολοφονική ισλαμική επίθεση στο σατιρικό περιοδικό της Γαλλίας, Τσάρλι Χέμπντο, το 2015. Οι σχέσεις σίγουρα δεν βελτιώθηκαν τον Οκτώβριο του 2020, όταν το ίδιο περιοδικό εκτύπωσε ένα καρτούν στο μπροστινό του εξώφυλλο, χλευάζοντας τον ίδιο τον Ερντογάν, προκαλώντας μια έξαλλη απάντηση από την Άγκυρα.

Η Γαλλία αντιτάχθηκε σταθερά στις επιθετικές πολιτικές της Τουρκίας. Καταδίκασε έντονα την επίθεση της Τουρκίας το 2019 στη βορειοανατολική Συρία ενάντια στους Σύρους Κούρδους και την κατάληψη εδάφους, αντιτάχθηκε στις πρόσφατες επιδρομές της Τουρκίας στη Λιβύη και το Ναγκόρνο-Καραμπάχ και οδήγησε σε ώθηση για κυρώσεις της ΕΕ στην Τουρκία για παράνομη εξερεύνηση φυσικού αερίου και πετρελαίου στα ύδατα της Κύπρου .

Στις 7 Ιανουαρίου 2021, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου είπε: «Η Τουρκία δεν είναι κατηγορηματικά εναντίον της Γαλλίας, αλλά η Γαλλία ήταν ενάντια στην Τουρκία κατηγορηματικά μετά την επιχείρηση “Πηγή Ειρήνης” [εισβολή της Τουρκίας σε κουρδικό έδαφος στη Συρία]». Αλλά συνέχισε να λέει ότι είχε μια πολύ εποικοδομητική τηλεφωνική συνομιλία με τον Γάλλο ομόλογό του, Jean-Yves Le Drian, και ότι “συμφωνήσαμε ότι πρέπει να εργαστούμε σε έναν χάρτη πορείας για την ομαλοποίηση των σχέσεων.”

Την παραμονή της αμερικανικής προεδρίας του Τζο Μπάιντεν, ο Ερντογάν ίσως είχε υπολογίσει ότι δεν ήταν προς το συμφέρον της Τουρκίας να βρίσκεται σε ανοιχτή σύγκρουση με σύμμαχο του ΝΑΤΟ, ενώ σίγουρα θα ήταν καλύτερο να εξουδετερώσει έναν επίμονο αντίπαλο εντός της ΕΕ. Όμως δεν είναι σίγουρο εάν θα ήταν διατεθειμένος να μετριάσει τη θέση του σε οποιοδήποτε από τα θέματα στα οποία αντιτίθεται η Γαλλία.

Ο κλάδος ελαίας που φέρεται να προσφέρει ο Ερντογάν στο Ισραήλ ενός κλαδί ελιάς, στερείται ειλικρίνειας. Τα τελευταία χρόνια ο Ερντογάν εκμεταλλεύτηκε κάθε ευκαιρία για να εκτοξεύσει προσβολές, καταδίκες και τρομερές προειδοποιήσεις στο Ισραήλ. Όταν το Ισραήλ κατηγόρησε την Τουρκία ότι έδωσε διαβατήρια σε δώδεκα μέλη της Χαμάς τον Αύγουστο του 2020, η Τουρκία υποστήριξε ότι η Χαμάς είναι ένα νόμιμο πολιτικό κίνημα που εκλέχθηκε δημοκρατικά. Παράλειψε οποιαδήποτε αναφορά στο αιματηρό πραξικόπημα της Χαμάς που ανέτρεψε την Παλαιστινιακή Αρχή από τη Γάζα το 2007 και εγκατέστησε ένα καθεστώς που προχώρησε σε βροχή χιλιάδων πυραύλων αδιάκριτα στους πολίτες Ισραηλινούς και τις οικογένειές τους.

Αγνοώντας το γεγονός ότι το Ισραήλ βρέθηκε να κατέχει τεράστιες εκτάσεις γης το 1967, έχοντας αμυνθεί ενάντια στους συνδυασμένους στρατούς της Αιγύπτου, της Ιορδανίας και της Συρίας, ο Ερντογάν κατηγορεί συνεχώς το Ισραήλ για κατάσχεση και κατάληψη παλαιστινιακής γης. Φαίνεται να αγνοεί το παλιό ρητό: «Όσοι κατοικούν σε γυάλινο σπίτι, δεν πρέπει να ρίχνουν πέτρες στο γείτονα».

Το 1974, η Τουρκία εισέβαλε στη βόρεια Κύπρο, κατέλαβε σχεδόν το 40 τοις εκατό του νησιού και ίδρυσε την αυτόνομη Τουρκική Δημοκρατία της Βόρειας Κύπρου – μια οντότητα που δεν αναγνωρίζεται από κανέναν διεθνή οργανισμό και από καμία άλλη χώρα εκτός από την ίδια την Τουρκία.

Η Τουρκία δεν έχει υπογράψει τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) και δεν αναγνωρίζει την κυβέρνηση της Κύπρου ή τις συμφωνίες θαλάσσιων συνόρων που έχει υπογράψει με την Αίγυπτο, το Ισραήλ και τον Λίβανο.

Χρησιμοποιώντας μια παράξενη λογική, η Τουρκία, έχοντας καταλάβει το βόρειο τμήμα της Κύπρου, διεκδικεί τώρα ένα μερίδιο από τα τεράστια αποθέματα πετρελαίου και φυσικού αερίου  που εμφανίστηκε απροσδόκητα στα παράλια της μη αναγνωρισμένης δημοκρατίας της.

Κατά συνέπεια, η Τουρκία πραγματοποιεί γεωτρήσεις εδώ και αρκετά χρόνια σε ύδατα που αναγνωρίζονται διεθνώς ως μέρος της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης της Κύπρου (ΑΟΖ).

Η Τουρκία, φυσικά, έχει μεσογειακή ακτογραμμή και ΑΟΖ, αλλά αυτή εκτείνεται βόρεια της Κύπρου, ενώ τα αποθέματα φυσικού αερίου βρίσκονται στο λεγόμενο Ενεργειακό Τρίγωνο νότια και ανατολικά του νησιού.

Η συμφωνία για την κατασκευή του αγωγού East Med, μεταξύ Ελλάδας, Ισραήλ και Κύπρου είναι ο προβληματισμός του Ερντογάν. Κάποτε συζητήθηκε ένας ισραηλινός-τουρκικός αγωγός για τη μεταφορά ΦΑ στην Ευρώπη. Αυτό έπεσε στο κενό κατά τη διάρκεια της προβληματικής σχέσης που υποκίνησε ο Ερντογάν, αλλά συνεχίζει να υποστηρίζεται από κάποιος, για να γίνει αγωγός φυσικού αερίου για τη μεταφορά του στην Ευρώπη.

Το Μνημόνιο το υπέγραψε η Τουρκία με την αναγνωρισμένη από τον ΟΗΕ κυβέρνηση της Λιβύης τον Νοέμβριο, προβλέπει την οριοθέτηση και την Τουρκική-Λιβυκή ΑΟΖ σε όλη τη Μεσόγειο. Αυτή η συμφωνία, καθώς και η πρόθεση του Ερντογάν να συμφιλιωθεί με το Ισραήλ, στοχεύει να διαταράξει ή να υπονομεύσει την τριμερή εταιρική σχέση του Ισραήλ με την Ελλάδα και την Κύπρο.

Σε μια προσπάθεια να καλλιεργήσει καλή σχέση με τον Μπάιντεν, ο Ερντογάν μόλις διόρισε τον Ουφούκ Ουλούτας ως πρεσβευτή στο Ισραήλ. Υποστηρίζοντας έντονα την παλαιστινιακή υπόθεση, ο Ουλούτας στάλθηκε στο Ισραήλ για να μιλήσει για την ειρήνη με διγλωσσία.

Αναμφίβολα, θα κάνει ό, τι μπορεί για να αντιμετωπίσει την πραγματική ομαλοποίηση που βρίσκεται σε εξέλιξη μεταξύ του Ισραήλ και του αραβικού κόσμου – μια διαδικασία που, ακόμη και τώρα, αρχίζει να δείχνει θετικά αποτελέσματα για όλους τους εμπλεκόμενους.

Τον Νοέμβριο του 2020, το ειδησεογραφικό πρακτορείο Al-Monitor ανέφερε ότι οι εξελίξεις στο εσωτερικό και στο εξωτερικό ανάγκαζαν τον Ερντογάν να αναζητήσει νέους τρόπους για να απελευθερώσει την Τουρκία από τον οικονομική κλοιό και την πολιτική της απομόνωση στη Δύση. Άρχισε να εφαρμόζει χρηματοοικονομικές και οικονομικές μεταρρυθμίσεις και έχει ανακοινώσει ότι η διοίκησή του εργάζεται πάνω σε ένα νέο «σχέδιο δράσης για τα ανθρώπινα δικαιώματα», ώστε να συμβαδίζει περισσότερο με τις μεταβαλλόμενες συνθήκες του σημερινού κόσμου.

Όλο αυτό μπορεί να είναι μέρος της νέας στρατηγικής του, αλλά υπό το φως των προηγούμενων ενεργειών και των σημερινών στάσεών του στην παγκόσμια σκηνή, τον καθιστά αναξιόπιστο και αντιμετωπίζεται γενικά από τον κόσμο με καχυποψία, αν όχι με πλήρη δυσπιστία.

Πηγή: jpost.com

σχετικά άρθρα