fbpx
Weather Icon

Σε 45 ημέρες κατέρρευσε η τουρκική οικονομία – Σκοτεινοί οι επόμενοι 12 μήνες

Σε 45 ημέρες κατέρρευσε η τουρκική οικονομία – Σκοτεινοί οι επόμενοι 12 μήνες

Γράφει ο Zülfikar Dogan

Από την ανακοίνωση των πρώτων επίσημων κρουσμάτων του κορωνοϊού, τις τελευταίες 45 ημέρες, η οικονομία της Τουρκίας υπέστη τέτοια κατάρρευση, λες και έγινε σεισμική δόνηση μεγάλης έντασης. Οι δείκτες εμπιστοσύνης που ανακοίνωσαν η Τουρκική Στατιστική Υπηρεσία (TUIK) και η Κεντρική Τράπεζα (MB) για το μήνα Απρίλιο, είναι οι χειρότεροι κατά τα τελευταία 16-17 χρόνια, ενώ δεν υπάρχουν ελπίδες βελτίωσης τους επόμενους 12 μήνες.

Είναι δε αδύνατο να προβλεφθεί πού θα καταλήξουν οι καταναλωτικοί και άλλοι δείκτες της τουρκικής οικονομίας τα τέλη Μαΐου-Ιουνίου.

Η TUIK ανακοίνωσε ότι ο Δείκτης Καταναλωτικής Πίστης του Απριλίου είναι 54,9 βαθμοί. Τα στοιχεία δείχνουν ότι ο δείκτης είναι ο χειρότερος των τελευταίων 16 ετών, από τον Ιανουάριο του 2004, όταν άρχισε να ανακοινώνεται ο δείκτης.

Στην πραγματικότητα, αυτά τα στοιχεία του Απριλίου δεν προκαλούν έκπληξη. Ενδεχομένως θα είναι χειρότερα τον Μάιο και τον Ιούνιο. Λόγω της επιδημίας, οι καταναλωτικές δαπάνες έχουν σταματήσει, εκτός από τα τρόφιμα, τα φάρμακα και τα υλικά υγιεινής. Οι απαγορεύσεις κυκλοφορίας, οι εκατοντάδες χιλιάδες επιχειρήσεις των οποίων οι δραστηριότητες σταμάτησαν, άφησαν εκατομμύρια ανθρώπους χωρίς εισόδημα και τους πέταξαν έξω από την οικονομία, εξαλείφοντας την ικανότητα αγορών και κατανάλωσης. Στους περισσότερους χώρους εργασίας που συνεχίζουν να λειτουργούν, παρατηρείται απότομη μείωση της παραγωγής και των πωλήσεων. Οι συναλλαγματικές ισοτιμίες έχουν επίσης αυξηθεί ραγδαία τις τελευταίες εβδομάδες.

Κοιτάζοντας τα τέσσερα δευτερεύοντα στοιχεία που συνθέτουν τον Δείκτη Καταναλωτικής Πίστης (TÜGE):

  • * Η προσδοκία οικονομικής κατάστασης του νοικοκυριού, η οποία ήταν 78,6 τον Μάρτιο, έφτασε τα 72,5 τον Απρίλιο.
  • * Η γενική προσδοκία οικονομικής κατάστασης από 75,6 τον Μάρτιο έπεσε στο 74,8 τον Απρίλιο
  • * Η προσδοκία της πορείας της ανεργίας από 57,6 τον Μάρτιο έπεσε σε 53,8 τον Απρίλιο (η μείωση της προσδοκίας του αριθμού των ανέργων αντικατοπτρίζει την προσδοκία ότι οι άνεργοι θα αυξηθούν περαιτέρω)
  • * Η πιθανότητα εξοικονόμησης από 21,2 που ήταν τον Μάρτιο μειώθηκε σε 18,4 τον Απρίλιο, παρασύροντας ακόμα πιο κάτω τον TÜGE.

Η πορεία των δεικτών δείχνει ότι εκατομμύρια άνθρωποι των οποίων το εισόδημα μειώνεται ή που χάνουν το εισόδημά τους εντελώς, όχι μόνο δεν μπορούν να εξοικονομήσουν χρήματα, αλλά αντιμετωπίζουν πρόβλημα επιβίωσης και εξασφάλισης ακόμα και αυτών που είναι απαραίτητα για τις καθημερινές ανάγκες. Και οι άνθρωποι αυτοί ανησυχούν σοβαρά για το πώς θα κυλήσουν τα πράγματα τους επόμενους 12 μήνες. Η οικονομία, η οποία είχε αρχίσει να ανακάμπτει με πιστωτική υποστήριξη τον Ιανουάριο και τον Φεβρουάριο, και με αύξηση της παραγωγή και των εξαγωγών, κλειδώθηκε με την επίσημη ανακοίνωση του πρώτου κρούσματος στις 10 Μαρτίου και το θάνατο της πρώτης κορώνας στις 17 Μαρτίου.

Επομένως, ο ρυθμός ανάπτυξης για τους πρώτους τρεις μήνες που θα ανακοινωθεί στα τέλη Μαΐου θα είναι πιθανώς μεταξύ 4-6 τοις εκατό. Ωστόσο, η επιδημία, η οποία επιδεινώθηκε από το δεύτερο μισό του Μαρτίου, θα μετατρέψει την οικονομική ανάπτυξη, η οποία στηρίζεται στις καταναλωτικές δαπάνες σε ποσοστό περίπου 60%, θα οδηγήσει την οικονομία σε συρρίκνωση το δεύτερο τρίμηνο.

Αν και η πανδημία θα έχει επίπτωση αρνητικές για τις οικονομίες όλων των χωρών, αυτές σε κάποια φάση θα ξεπεράσουν τις οικονομικές επιπτώσεις της. Όμως η περίπτωση της Τουρκίας, είναι διαφορετική, γιατί δέχτηκε το χτύπημα σε μια περίοδο που προσπαθούσε να βγει από την οικονομική κρίση. Άρα, στην Τουρκία θα πρέπει να αναμένουμε ότι η κρίση θα διαρκέσει πολύ περισσότερο από ό,τι σε προηγούμενες περιόδους. Το υψηλό επίπεδο άγχους και απαισιοδοξίας στον TÜGE και στους υποδείκτες που εμφανίζονται από τις προσδοκίες για τους επόμενους 12 μήνες είναι συγκεκριμένη απόδειξη αυτού.

Για να αυξηθεί η ανάπτυξη, χρειάζεται ένα ολοκληρωμένο πρόγραμμα απ’ ευθείας αύξησης του εισοδήματος των καταναλωτών, ένα πρόγραμμα ενίσχυσης της απασχόλησης, αύξησης των επενδύσεων και των δημοσίων δαπανών.  Όμως για να γίνουν αυτά, χρειάζεται φρέσκο χρήμα και ντόπιο και συνάλλαγμα. Και τη στιγμή αυτή η κυβέρνηση δεν έχει τίποτα από τα δυό.

Η ακατανόητη μείωση του επιτοκίου  της Κεντρικής Τράπεζας τον Απρίλιο σε 8,75 τοις εκατό,  κατέστρεψε εντελώς την ελκυστικότητα των επενδύσεων σε λίρες Τουρκίας. Παρά τα μέτρα που ελήφθησαν την περασμένη εβδομάδα, τα συναλλαγματικά αποθέματα της Κεντρικής Τράπεζας μειώθηκαν κατά 2 δισεκατομμύρια δολάρια, ενώ η φυγή κεφαλαίων ξένων επενδύσεων έχει φτάσει τα 171 εκατομμύρια δολάρια την εβδομάδα που μας πέρασε. Από το νέο έτος, η φυγή ξένων κεφαλαίων τείνει να φτάσει τα 8 δισεκατομμύρια δολάρια.

Οι κλαδικοί δείκτες εμπιστοσύνης, από την άλλη πλευρά, δείχνουν ότι ο ιδιωτικός τομέας δεν έχει νέο επενδυτική δυναμική. Τα στοιχεία του Απριλίου 2020 έδειξαν ότι στον τομέα της παροχής υπηρεσιών η εμπιστοσύνη μειώθηκε κατά 50,1 τοις εκατό, 26 ​​τοις εκατό στον τομέα του λιανικού εμπορίου και 42,2 τοις εκατό στον κατασκευαστικό τομέα, σε σύγκριση με τον Μάρτιο. Ο δείκτης εμπιστοσύνης πραγματικού τομέα (RKGE) τον Απρίλιο έπεσε κατά 33 μονάδες, στο 66,8 τοις εκατό.

Στην ανακοίνωση της Κεντρικής Τράπεζας, που αφορά τα αποτελέσματα έρευνας, αναφέρονται τα εξής: «Στις εκτιμήσεις για τους επόμενους τρεις μήνες, παρατηρείται ότι ανάμεσα στους επαγγελματίες και αναλυτές που απάντησαν στις ερωτήσεις της έρευνας, εκείνοι που περιμένουν αύξηση της παραγωγής, της κατανάλωσης και των παραγγελιών εξαγωγών, είναι λιγότεροι από εκείνους που αναμένουν μείωση τον Απρίλιο. Παρατηρείται επίσης ότι οι προσδοκίες σχετικά με την αύξηση της απασχόλησης τους επόμενους τρεις μήνες μετατράπηκαν υπέρ εκείνων που αναμένουν μείωση, ενώ επίσης μειωμένες είναι οι προσδοκίες σχετικά με τις δαπάνες επενδύσεων σταθερού κεφαλαίου τους επόμενους 12 μήνες». Όλα αυτά σημαίνουν ότι το διάστημα μεταξύ των επομένων τριών έως δώδεκα μηνών, δεν αναμένονται νέες παραγγελίες, νέες εξαγωγές, νέα απασχόληση, νέες επενδυτικές προσδοκίες!

Στον βιομηχανικό κλάδο το ποσοστό εκείνων που δηλώνουν ότι είναι πιο αισιόδοξοι σε σύγκριση με τον προηγούμενο μήνα έχει μειωθεί στο 3,2 τοις εκατό, ενώ το ποσοστό εκείνων που δηλώνουν ότι είναι πιο απαισιόδοξοι αυξήθηκε στο 60,7 τοις εκατό. Και πάλι με βάση την ανακοίνωση της Κεντρικής Τράπεζας, το ποσοστό χρησιμοποίησης της παραγωγικής ικανότητας μειώθηκε τον Απρίλιο κατά 13,4 μονάδες και το Μάρτιο 13,7 μονάδες σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.

Αυτή είναι η κατάσταση της τουρκικής οικονομίας. Μέσα σε διάστημα 45 ημερών, από τις 10 Μαρτίου που ανακοινώθηκε επίσημα το πρώτο κρούσμα, Ωστόσο, η τουρκική οικονομία έχει φθάσει σε σημείο κατάρρευσης και κανένας δεν θέλει να σκεφθεί σε ποια κατάσταση θα είναι  το τέλος Μαΐου, μέσα Ιουνίου, που προγραμματίζεται η άρση των μέτρων και η επανεκκίνησή της.

Μετάφραση από τα τουρκικά: Σάββας Καλεντερίδης

Πηγή: ahvalnews

 

σχετικά άρθρα