Weather Icon

Η Τουρκία ενδέχεται να σταματήσει τα αλιευτικά σκάφη μετά από γεωτρήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο

Η Τουρκία ενδέχεται να σταματήσει τα αλιευτικά σκάφη μετά από γεωτρήσεις στην Ανατολική Μεσόγειο
του Murat Myetkin
 
O Τούρκος υπουργός άμυνας Hulusi Akar προειδοποίησε την Ελλάδα στις 23 Ιανουαρίου να σταματήσει να εξοπλίζει τα 16 νησιά του Αιγαίου κοντά στην Τουρκία κατά παράβαση των διεθνών συμφωνιών, η Άγκυρα τώρα βρίσκεται  σε προετοιμασία νέων βημάτων για την αντιμετώπιση των κινήσεων της Ελλάδας και των εταίρων της στην Ανατολική Μεσογειακή ενεργειακή σειρά. Σύμφωνα με υψηλόβαθμο τούρκο αξιωματούχο, η Άγκυρα δεν θα επιτρέψει ξένα αλιευτικά σκάφη – όχι μόνο πλοία γεώτρησης αερίου και πετρελαίου-στο ηπειρωτικό κεκτημένο της στην Ανατολική Μεσόγειο, πόσο μάλλον εάν αποφασίσει να κηρύξει το ηπειρωτικό της κεκτημένο ως αποκλειστική οικονομική ζώνη. O Çağatay Erciyeus, Γενικός Διευθυντής διμερών πολιτικών και θαλάσσιων, αεροπορικών, συνοριακών Υποθέσεων του Υπουργείου Εξωτερικών της Τουρκίας, ανέφερε κατά τη διάρκεια διαλέξεως στο Πανεπιστήμιο της Άγκυρας ότι εάν η κυβέρνηση λάβει τέτοια απόφαση, τα ξένα αλιευτικά σκάφη που έρχονται σε επαφή με την τουρκική αλιευτική ζώνη θα σταματούν από τις τουρκικές δυνάμεις ασφαλείας και θα ριμουλκούνται στο λιμάνι της Αττάλειας.
Η δήλωση έγινε αφού η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) προέτρεψε την Τουρκία να σταματήσει τις γεωτρήσεις στην οικονομική αποκλειστική ζώνη της Δημοκρατίας της Κύπρο που δηλώθηκε από την ελληνοκυπριακή κυβέρνηση και απείλησε την υποψήφια χώρα της ΕΕ με κυρώσεις. Ο αρχηγός εξωτερικής πολιτικής της ΕΕ Josep Borrell ανέφερε ότι οι κυρώσεις αυτές ενδέχεται να περιλαμβάνουν την προσθήκη τουρκικών εργαζομένων αλλά και τουρκικών επιχειρήσεων υπεύθυνων για “παράνομη διάτρηση” σε “μαύρη λίστα κυρώσεων”. Η αντίδραση της ΕΕ έγινε μετά την αποστολή του πλοίου “Yavuz” που ανήκει στην τουρκική πετρελαϊκή εταιρεία (TPAO) στα νότια του νησιού, συνοδευόμενο από φρεγάτα του τουρκικού Ναυτικού σε έναν τομέα που είχε άδεια από την τουρκοκυπριακή κυβέρνηση της διαιρεμένης νήσου. Ο εκπρόσωπος τύπου του Τουρκικού Υπουργείου ΕξωτερικώνHami Aksoy δήλωσε ότι στην “στην αδειοδοτημένη περιοχή, ως συνιδιοκτήτες του νησιού, οι Τουρκοκύπριοι έχουν δικαιώματα όσο και οι Ελληνοκύπριοι. Σε περίπτωση που το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο έχουν βρεθεί στην περιοχή, αμφότερα τα κόμματα θα μοιραστούν τα έσοδα από κοινού”. Υπάρχουν αρκετοί επικαλυπτόμενοι θαλάσσιοι τομείς που έχουν άδεια από ελληνικές και τουρκοκυπριακές κυβερνήσεις χωριστά.
Νέα ένταση στην Ανατολική Μεσόγειο
Σύμφωνα με συμφωνία μεταξύ της Κυπριακής κυβέρνησης και της American Nole Energy, του ισραηλινού Μπέλεκ και των μικρότερων εταίρων του, το 2019 οι εταιρείες θα πάρουν μερίδιο 55 τοις εκατό των εσόδων από τυχόν ευρήματα φυσικών πόρων και η τουρκοκυπριακή κυβέρνηση, ισχυρίζεται ότι το υπόλοιπο 45 τοις εκατό θα πρέπει να μοιραστεί μεταξύ των δύο κοινοτήτων και όχι μόνο να παραληφθεί από τους Ελληνοκύπριους. Νωρίτερα, υπήρχε μια παρόμοια συμφωνία με το πετρέλαιο του Κατάρ.
Η τουρκική προοπτική σημαίνει ότι μια άλλη πηγή έντασης στη Μεσόγειο εκτός από τη Συρία και τη Λιβύη έρχεται στο προσκήνιο. Οι Ελληνικές, Ελληνοκυπριακές, ισραηλινές και αιγυπτιακές κυβερνήσεις συγκάλεσαν ένα μεσογειακό φόρουμ αερίου στις 17 Ιανουαρίου στο Κάιρο, το οποίο φιλοξένησε ο Πρόεδρος της Αιγύπτου Αμπντέλ Φάτα Aλ Σίσι, ένα γεγονός που λογοκρίθηκε από την Τουρκία ως μάταιη απόπειρα αποκλεισμού της Τουρκίας, ενός σημαντικού δρώντα της Ανατολικής Μεσογείου από τις ενεργειακές προοπτικές της περιοχής. Οι τέσσερις χώρες, στις οποίες η Γαλλία έχει υποβάλει αίτηση για να ενταχθούν, επίσης αντέδρασαν στο μνημόνιο συμφωνίας που υπεγράφη από τον Πρόεδρο Ταγίπ Ερντογάν και από την αναγνωρισμένη Fayez al Sarraj της Λιβύης αποσκοπώντας στο να θέσει ένα νέο θαλάσσιο σύνορο μεταξύ των δύο χωρών στις 27 Νοεμβρίου. Αυτό ακολουθήθηκε από μια συμφωνία μεταξύ της Τουρκίας και της Λιβύης για τη συνεργασία στον τομέα της ασφάλειας στις 14 Δεκεμβρίου. Αυτό άνοιξε τον δρόμο για μια τουρκική κοινοβουλευτική ψηφοφορία, επιτρέποντας στην κυβέρνηση να στείλει στρατεύματα στη Λιβύη για την υποστήριξη της κυβέρνησης Sarraj στις 2 Ιανουαρίου και μια κοινή έκκληση για κατάπαυση του πυρός από τον Ερντογάν και τον Ρώσο Πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν στην Κωνσταντινούπολη στις 8 Ιανουαρίου για την καταπολέμηση των εχιροπραξιών στην Λιβύη. Αυτό αναστατώσε αυτές τις τέσσερις χώρες, οι οποίες στηρίζουν τους επαναστάτες Khalifa Haftar, με την οικονομική και στρατιωτική υποστήριξη των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων (ΗΑΕ). Το φόρουμ για το φυσικό αέριο διοργανώθηκε δύο ημέρες πριν από τη Διάσκεψη του Βερολίνου για τη Λιβύη στις 19 Ιανουαρίου με πρωτοβουλία της Γερμανίδας καγκελαρίου Άνγκελα Μέρκελ.
Πριν από την διένεξη της Λιβύης, η Τουρκία και η Ελλάδα βρίσκονταν ήδη σε συζήτηση για τα θαλάσσια οικόπεδα  και τα θέματα αποκλειστικής οικονομικής ζώνης στην Ανατολική Μεσόγειο. Αναφέροντας ότι η Τουρκία με μια από τις μακρύτερες ακτογραμμές στη Μεσόγειο θάλασσα δεν θα δεχθεί την απόπειρα να αποκοπεί από τις ανοικτές θάλασσες, ο Πρόεδρος Ερντογάν δήλωσε στον Έλληνα πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη κατά τη διάρκεια της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ τον Σεπτέμβριο του 2019 και στην Σύνοδο του ΝΑΤΟ στο Λονδίνο. Ανέφερε πως θα πρέπει να εκπονηθεί μια “δίκαιη λύση” στο ενδιάμεσο των απαιτήσεων και επίσης να συμπεριληφθεί και η τουρκοκυπριακή κοινότητα στις διαπραγματεύσεις.
Θα λειτουργήσουν οι κυρώσεις της ΕΕ;
Απαντώντας σε ερωτήσεις σχετικά με το αν οι κυρώσεις της ΕΕ θα αποτρέψουν την Τουρκία από εξερευνήσεις πετρελαίου και φυσικού αερίου σε αμφισβητούμενες περιοχές, ο πρεσβευτής Erciyes του Υπουργείου Εξωτερικών της Τουρκίας δήλωσε πως  με ή χωρίς κυρώσεις η Τουρκία δεν θα υποχωρήσει ποτέ “από την προστασία των δικαιωμάτων της Τουρκίας και Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου. “
“Εάν οι Ελληνοκύπριοι δεν  είχαν επιχειρήσει να εκμεταλλευτούν τα δικαιώματα των Τουρκοκυπρίων”, πρόσθεσε ο Erciyes, “εμείς ως Τουρκία δεν θα είχαμε αποφασίσει να πάμε στα νότια του νησιού, σύμφωνα με τις συμφωνίες συνεργασίας μας με τους TRNC. Εξακολουθούμε να λέμε ότι τα κανάλια διαλόγου είναι ανοικτά και μπορούμε να τα συζητήσουμε. “
Εν τω μεταξύ, στην Άγκυρα, η κυρίαρχη πεποίθηση είναι ότι ένας EastMed αγωγός φυσικού αερίου είναι ανέφικτο να κατασκευαστεί και ο συντομότερος και φθηνότερος τρόπος μεταφοράς του ισραηλινού και του Κυπριακού αερίου στις αγορές της ΕΕ θα ήταν η χρήση του δικτύου των τουρκικών αγωγών. Η Άγκυρα πιστεύει επίσης ότι θα ήταν πολύ δύσκολο για την Αίγυπτο να αποδεχθεί τις προτάσεις ναυτικής οριοθέτησης με την Ελλάδα καθώς στενεύει  την αποκλειστική οικονομική ζώνη της Αιγύπτου. Εάν το Κάιρο αναγνωρίσει τη συμφωνία Τουρκίας-Λιβύης, αυτό διευρύνει την αιγυπτιακή ζώνη στη Μεσόγειο από 65,000 τετραγωνικά χιλιόμετρα σε 101,000.
Μετάφραση Χωριανόπουλου Άγγελου

σχετικά άρθρα